>>> Sipariş et
İÇİNDEKİLER
ÖN
SÖZ
Karşılaştırmalı
Türk ve Boşnak Halk Adet ve İnanmaları adını taşıyan bu tezde söz
konusu yöre halkların adet inançlarını ve buna bağlı pratiklerini incelemeye
çalıştık.
Bilindiği
gibi tarih boyunca dünyamızda yaşayan insanların muhtelif zaman
ve mekanlarda çeşitli sebeplerle birbiriyle münasebetleri olmuştur.
Bu ilişkilerin neticesinde de birbirlerine maddi ve manevi tesirler
yaparak, kültür mirasları bırakmışlardı. Kültürler
arasında farklılıklar vardı. Çeşitli bölgelerde ortaya çıkan insan
unsurları kendi kendine, mensup olduğu milletin ırkı ve ruhi yapısına
uygun olarak değişebilir, daha doğrusu gelişebilir. Bu gelişme kültürlerin
devamlılığını, büyümesini ve zenginleşmesini sağlar.
Kültür
unsurları arasında en az değişeni ve değişmenin en uzun süreli
olanı adet ve inanışlardır. Bunun en iyi örneği Hıristiyanların arasında
sıkışıp kalmış Müslüman Boşnakların muhafaza etmiş oldukları
adet ve inanışlarıdır.
Geleneğin
toplum içindeki işlevleri konusunda Boşnaklarda yapılan çalışmalar
oldukça sınırlıdır. Halk edebiyatı ürünlerinin toplumsal işlevi,
toplumların kültürel incelenmesinde büyük önem taşıyorken,
adetlerin ve halk inanmalarının ihmal edilmiş olması yadırganacak
bir durumdur.
Bu
araştırmanın pek çok eksiğinin olduğunu biliyoruz. Tenkit
edilecek tarafları da olacaktır. Sanırım, çalışmamızın orijinal bir
yönü inkar edilemez. O da, Boşnaklarla Türklerin ilk karşılaştırmalı
adet ve inanmaları araştırması olmasıdır.
Çalışmanın
derleme aşamasında değerli yardımlarını gördüğüm sevgili
annem Vezirka Cikotiç ve kaynak kişilerime, değerlendirme ve yazım
aşamalarında katkılarından yararlandığım dostlarım Figen Şukurica
ve Enesa Hadziç’e, büyük bir sabır gösteren eşime ve çocuklarıma,
ve sonunda değerli hocalarım Doç. Dr. Ali Berat Alptekin’e ve Türkiye’de
bulunduğum son dönemlerinde bana değerli bilgileri veren ve okuduğum
dönemi çok zevkli bir hale getiren geniş ufuklu hocam Prof. Dr. Saim
Sakaoğlu’na sonsuz teşekkürlerimi sunarım.
GİRİŞ
Bosna
Hersek, kuzeyde Sava nehri ile batıda ve güneyde
kendisi ile Adriyatik denizi sahilleri arasında tabii
bir mania teşkil eden sıradağlar arasında yer alıyor.
Devlet
yapısı olan ibadet evleri Bosna da 10. Yüzyıl ortalarında
ortaya çıkıyor. İlk önce coğrafi olarak anılıyor. Daha
sonra Boşnaklar bu bölgede Bogomiller olarak yayılıyor.
Bosna
üzerine ilk Osmanlı akını 1386’da olmuştur. Bosna’da
İslam in yayılışı 1453’de başlıyor. Boşnakların İslam’a
dönüşleri kuvvet yoluyla değildi. Bu zaten İslam dini
müsamaha ilkelerine aykırıydı. Bütün bunlara ilaveten
pek çok mahalli kaynak Bosna’da İslam dinine girişlerin
tamamiyle bireyin serbest irade ve seçimiyle
olduğu teyit etmektedir. İslam kültürünü benimseyen
Boşnaklar önemli isimler çıkarmışlardır Bunların başında
ünlü bir Boşnak olan Ahmet Suudi diyor ki: “En gözde
Boşnak ebetteki Türk medeniyeti ile yetişmiş,
Boşnak - Türk sentezi ile ortaya çıkan bir medeniyetin
mensubu olan Boşnak’tır. Adını dünyaya duyurmak ancak
Türklerin Bosna’ya getirdiği kültürle sahip çıkmakla
olur. Türkler Bosna’nın teminatı olmuşlardır...
Bosna’da
Osmanlılar gelmeden önce kültür seviyesi yüksek
olduğuna inkar edilemez. Osmanlıların gelişiyle
yeni bir dönem, yeni bir hayat tarzı tüm bakışlardan
belli oluyordu. Yeni kültürün etkisi çok kuvvetlidir
ve bu yüzden kalıcı bir mühür üzerine bırakıyor.
Osmanlıların
Balkanlardan gidişiyle ve Avusturya-Macaristan
İmparatorluğun ve diğerlerin gelişiyle büyük
bir kapıdan bu bölgelere yaşama yeni bir boyut
getirip Avrupa giriyor. Bunların karışımıyla
Boşnakların özel yaşam tarzı ve kültür ortaya
çıkıyor.Karşılaştırmalı
Türk ve Boşnak Adet ve İnanmaları çalışmamız
insanların üç önemli safhasından, doğum, evlilik
ve ölümden başlayarak, Türkiye’de, Sancak’ta
(Şimdiki Yugoslavya’ya bağlı Boşnakların oturduğu
bir bölgesidir) ve Bosna-Hersek’te, metodlar
ve pratikleri karşılaştırmaya çalıştık.Boşnaklara
ait bazı âdet ve inanmaları Türkiye’de
bulamadığımıza rağmen, ilerde birilerine kaynak
olarak yardım olacağı için, ilave ettik. Bu
çalışma Boşnaklar ve Türkler arasındaki manevi
köprülerinden biri olacağına tüm kalbimle inanıyorum.
Almira TSİKOTİÇ
-SULJEVİÇ
İÇİNDEKİLER
Fiyat/Prise
Türkiye/Turkey: 10 €
Türkiye Dışı/Out Of Turkey: 20 €
>>> Sipariş et
|